W złożu jest 322 miliony ton takiego węgla. Pierwsza tona z tego złoża zostanie wydobyta w 2017 roku. Prace, które miały na celu udostępnienie złoża rozpoczęto od drążenia wyrobiska z poziomu 900 metrów od strony Ruchu Zofiówka, które połączy się z głębionym szybem 1 Bzie na poziomie 1110 metrów. Dotychczas wykonano upadową taśmową o długości 1950 metrów, upadową równoległą o długości 2008 metrów i 225 metrów wytycznej głównej na poziomie 1110 m, którą udostępniono pierwsze pokłady węgla w złożu „Bzie Dębina 2 – Zachód”. Pokłady 403/2 i 403/1 o miąższościach od 1,1 do 1,56 m i 1,70 m charakteryzują się dobrymi własnościami koksotwórczymi i potwierdzają optymistyczne prognozy co do jakości węgla zalegającego w złożu „Bzie-Dębina”. Zanim jednak udostępniono pokłady węgla, górnicy musieli zmierzyć się z potężnym uskokiem regionalnym „Bzie-Czechowice” o zrzucie 800 metrów. W odniesieniu do powierzchni uskok ten biegnie od rejonu Kęt na wschodzie przez Czechowice-Dziedzice, Jastrzębie-Zdrój i dalej na zachód do granicy z Czechami.

– Jesteśmy pierwszą kopalnią w Polsce, która przejechała tę strefę – powiedział Dariusz Janik, kierownik działu mierniczo–geologicznego, kopalni Borynia-Zofiówka-Jastrzębie.

– Przed wejściem w uskok próbowałem zdobyć jakieś informacje na ten temat. Niestety nie ma żadnej literatury dotyczącej uskoku „Bzie – Czechowice”. Jesteśmy pionierami – dodaje Dariusz Janik. Strefa uskoku o osiemset metrowym zrzucie ma szerokość 130 metrów. Górotwór na całej szerokości uskoku jest niestabilny, potrzaskany, zmielony, osłabiony, skłonny do opadów. – Jego przejeżdżanie wymagało doboru odpowiedniej technologii drążenia z zastosowaniem konsolidacji górotworu, podwójnej obudowy z wykładką mechaniczną oraz systematycznego wzmacniania skał stropowych. W celu zapewnienia utrzymania długotrwałej stateczności, ograniczenia wypiętrzania spągu i zaciskania wyrobiska, obudowę wzmacniano przez zabudowę łuków spągnicowych. Dodatkowo, aby spowolnić procesy korozji planowana jest powłoka z betonu natryskowego – wyjaśnia inżynier Janik.

Dalsze planowane roboty górnicze przewidują udostępnienie z wytycznej głównej następnych pokładów węgla warstw rudzkich 401, 402/1, 402/2, 402/3, o miąższ ościach od 1,4 do 2,6m. Prace te pozwolą na lepsze rozpoznanie struktury, sposobu zalegania oraz jakości złoża. Rozpoznanie warunków górniczo-geologicznych wpływać będzie na poziom wykorzystania udokumentowanej bazy zasobowej, możliwość prowadzenia bezpiecznej oraz efektywnej pod względem technicznym i ekonomicznym eksploatacji zasobów węgla. Po wykonaniu około 760 metrów wyrobisk na poziomie 1110 i zgłębieniu ok. 800 metrów szybu 1 Bzie nastąpi połączenie wentylacyjne. Koncesję na wydobywanie węgla i metanu jako kopaliny towarzyszącej ze złoża „Bzie-Dębina 2-Zachód”, Jastrzębska Spółka Węglowa uzyskała 1 grudnia 2008 roku i jest ważna do końca 2042 roku. Złoże ma powierzchnię 10,36 km² i położone jest w granicach administracyjnych miasta Jastrzębie-Zdrój. W złożu „Bzie-Dębina 2-Zachód” w kategorii C1 i C2 udokumentowano do poziomu 1300 metrów 322 miliony ton zasobów bilansowych węgla koksującego, z tego na południe od uskoku Bzie-Czechowice ok. 227 milionów ton. Warto również podkreślić, że realizowane obecnie roboty udostępniające umożliwią w przyszłości udostępnienie i zagospodarowanie sąsiedniego złoża „Bzie Dębina 1-Zachód”, którego zasoby bilansowe szacowane są na 400 milionów ton.

Inf. toms/„Jastrzębski Węgiel”, miesięcznik JSW S.A.