Strefa biznesu

Transformacja regionów górniczych

Regiony w Europie, w których wydobywa się węgiel kamienny i brunatny, stoją przed bezprecedensowymi wyzwaniami społecznymi i ekonomicznymi w związku z transformacją Europy w kierunku gospodarki zeroemisyjnej.

To proces zmiany rodzaju gospodarki z wysokoemisyjnej na zeroemisyjną ze szczególnym uwzględnieniem dobrostanu lokalnej ludności pod względem ciągłości zatrudnienia i środowiska w którym żyją. Polega ona na stworzeniu alternatywnych gałęzi gospodarki i zapewnieniu miejsc pracy osobom, które je stracą w wyniku stopniowego zamykania przedsiębiorstw takich jak kopalnie czy elektrownie. Musi ona przebiegać:

  • zgodnie z zaplanowanym wcześniej harmonogramem,
  • z udziałem społeczności, której ona dotyczy.

Jednym z jej  filarów Fundusz Sprawiedliwej Transformacji który wskazuje listę działań ktre mogą być z niego finansowane (art.4):

  1. inwestycje produkcyjne w MŚP, w tym przedsiębiorstwa typu start-up, prowadzące do dywersyfikacji gospodarczej i restrukturyzacji ekonomicznej;
  2. inwestycje w tworzenie nowych przedsiębiorstw, w tym poprzez inkubatory przedsiębiorczości i usługi konsultingowe;
  3. inwestycje w działania badawcze i innowacyjne oraz wspieranie transferu zaawansowanych technologii;
  4. inwestycje we wdrażanie technologii i infrastruktur zapewniających przystępną cenowo czystą energię, w redukcję emisji gazów cieplarnianych, efektywność energetyczną i energię ze źródeł odnawialnych;
  5. inwestycje w cyfryzację i łączność cyfrową;
  6. inwestycje w regenerację, dekontaminację i renaturalizację terenów oraz projekty zmieniające ich przeznaczenie;
  7. inwestycje we wzmacnianie gospodarki o obiegu zamkniętym w tym poprzez zapobieganie powstawaniu odpadów i ograniczanie ich ilości, efektywne gospodarowanie zasobami, ponowne wykorzystywanie, naprawy oraz recykling;
  8. podnoszenie i zmiana kwalifikacji pracowników;
  9. pomoc w poszukiwaniu pracy dla osób poszukujących pracy;
  10. aktywne włączanie osób poszukujących pracy;
  11. pomoc techniczną.

Regiony mogą uzyskać dostęp do FST tylko wtedy, gdy posiadają zatwierdzony Terytorialny Plan Sprawiedliwej Transformacji.  O planie dla Śląska, opracowywanym przez Urząd Marszałkowski można przeczytać na stronie https://transformacja.slaskie.pl/.

Niezależnie od tych działań Jastrzębie-Zdrój przystąpiło do Deklaracji Burmistrzów i Prezydentów Miast w sprawie Sprawiedliwej Transformacji Regionów Górniczych w Europie realizowanej przez Światowy Fundusz na Rzecz przyrody – WWF. Inicjatywa pod nazwą ,,Sprawiedliwa Transformacja Europa Wschodnia i Południowa” jest projektem w ramach Europejskiej Inicjatywy Klimatycznej (EUKI), agendy Niemieckiego Federalnego Ministerstwa Środowiska, Ochrony Przyrody i Bezpieczeństwa Reaktorów Atomowych (BMU). Oprócz Polski, projekt jest realizowany w Niemczech, Bułgarii i Grecji. W ramach Deklaracji włodarze poszczególnych miast zobowiązują się do podejmowania dalszych działań na rzecz sprawiedliwej transformacji na poziomie lokalnym oraz do wspierania siebie nawzajem w tworzeniu zrównoważonej przyszłości dla wszystkich. Informacje na temat projektu.

Jednocześnie Jastrzębie-Zdrój i przedstawiciele Stowarzyszenia Gmin Górniczych, Śląskiego Związku Gmin i Powiatów oraz Górniczej Izby Przemysłowo-Handlowej podpisali porozumienie powołujące "Śląski Okrągły Stół" apelując o włączenie do procesu transformacji wszystkich interesariuszy transformacji energetycznej. Informacje o porozumieniu.

Prezydent Anna Hetman wraz z przedstawicielami samorządów, branży górniczej i biznesu spotkała się  także z Wiceministrem Aktywów Państwowych  Arturem Soboniem. Śląscy samorządowcy oraz przedstawiciele branży górniczej i biznesu przedstawili najbardziej problematyczne kwestie i tematy związane z wygaszaniem górnictwa węgla kamiennego, związane m.in. z likwidacja szkód górniczych, zabezpieczenia terenów pod ziemią oraz na powierzchni, likwidacja zwałów oraz zagospodarowywanie hałd i odpadów, wskazania liczby miejsc pracy traconych w poszczególnych kopalniach oraz określenia inwestycji strategicznych, dających gwarancję zatrudnienia młodym górnikom. Jednocześnie podniesiony został postulat dotyczący uproszczenia ścieżki realizacji inwestycji, głównie w zakresie planistycznym. Więcej na ten temat.

Jastrzębie-Zdrój, Godów, Mszana i Świerklany połączyły siły, aby wspólnie jak najlepiej przygotować się do procesu transformacji.

Ich przedstawiciele spotkali się w Jastrzębiu, by uzgodnić i podpisać list intencyjny w tej kwestii. Podpisała go prezydent Anna Hetman, wójt gminy Mszany, Mirosław Szymanak, wójt Godowa, Mariusz Adamczyk, i wójt Świerklan, Tomasz Pieczka.

 – ­ Nasze gminy, podobnie jak cały region śląski czeka ogromna zmiana energetyczno-gospodarcza. Duże projekty zawsze mają większe szanse. Łącząc siły, zwiększamy szanse na pozyskanie środków zewnętrznych z Funduszu  Sprawiedliwej Transformacji

podkreśla prezydent Anna Hetman.

Dobre skomunikowanie gmin i łącząca je autostrada A1 składają się na duży potencjał i możliwości zbudowania nowoczesnego centrum logistycznego z wykorzystaniem innowacyjnych narzędzi.

Polecamy