To wiadomość, na którą Jastrzębie-Zdrój czekało od lat. PKP Polskie Linie Kolejowe, które realizują inwestycję w ramach programu Kolej+, potwierdziły zakończenie prac nad dokumentacją projektową odbudowy połączenia kolejowego do miasta.
Obecnie trwa uzyskiwanie decyzji administracyjnych niezbędnych do rozpoczęcia robót budowlanych. Inwestor posiada już decyzję środowiskową, a na finiszu są kolejne procedury, w tym postępowanie dotyczące ustalenia lokalizacji linii kolejowej i uzyskania pozwolenia na budowę.
Najważniejsze jest jednak to, że PKP PLK planują ogłosić przetarg na wykonawcę robót już w połowie października.
W ramach inwestycji odbudowany zostanie odcinek linii kolejowej nr 159.To prawie 8 kilometrów torów wraz z infrastrukturą towarzyszącą i trakcją elektryczną. Linia zostanie odtworzona po dawnym śladzie kolejowym. To projekt, którego wartość oszacowano na 310 mln zł.
Linia kolejowa rozpocznie się przy dworcu Jastrzębie-Zdrój Górne, gdzie powstanie nowy peron. Zaplanowano tam dwa tory, co daje możliwość dalszego rozwoju infrastruktury kolejowej w przyszłości, a konkretnie połączenia z linią Kolei Dużych Prędkości, której uruchomienie w naszym mieście planowane jest około 2035 roku.
W Jastrzębiu-Zdroju w ramach projektu Kolei+ powstaną dwa przystanki. Pierwszy zostanie zlokalizowany w rejonie osiedla Barbary, w pobliżu ulicy Granicznej. Drugi powstanie w Bziu, tuż przy przejeździe kolejowym przez ulicę Niepodległości. Odbudowane zostaną również perony na dworcu w Pawłowicach.
Całość realizowana jest w ramach zadania "Uzupełnienie sieci kolejowej o połączenie kolejowe Jastrzębia-Zdroju z Katowicami", będącego częścią Programu Uzupełniania Lokalnej i Regionalnej Infrastruktury Kolejowej - Kolej+ do 2029 roku.
Jastrzębie-Zdrój od początku uczestniczyło w przygotowaniu przedsięwzięcia i przekazywało na nie własne środki. W 2021 roku miasto podpisało z Województwem Śląskim umowę partnerską dotyczącą wspólnego udziału w programie Kolej+. W kolejnych latach samorząd finansował przygotowanie inwestycji. Łącznie na ten cel przeznaczono ponad 3,25 mln zł z budżetu miasta.
To istotne, bo mówimy o inwestycji, która nie jest zadaniem własnym gminy. Samorząd zdecydował się jednak ponieść ten koszt, ponieważ powrót kolei jest jednym z najważniejszych celów rozwojowych Jastrzębia-Zdroju.
Jeszcze w ubiegłym roku przyszłość inwestycji nie była pewna. W tym samym czasie Ministerstwo Infrastruktury informowało o wzroście kosztów inwestycji. Wskazywano m.in. na wyższe koszty wykupów nieruchomości, konieczność wykonania specjalistycznych robót geotechnicznych związanych ze szkodami górniczymi oraz zwiększenie zakresu prac w stosunku do pierwotnych założeń. W marcu 2025 roku pojawiła się informacja o możliwym zaniechaniu realizacji projektu. Nie była to jednak formalna decyzja o jego zakończeniu. Mimo to zagrożenie potraktowano bardzo poważnie.
Prezydent Michał Urgoł oraz Rada Miasta podjęli działania na rzecz utrzymania inwestycji. Rada Miasta 27 marca przyjęła uchwałę wyrażającą sprzeciw wobec rezygnacji z budowy połączenia z Katowicami, kierując ją do premiera, ministra infrastruktury, marszałka województwa, wojewody oraz parlamentarzystów z regionu. W kolejnych miesiącach prezydent Michał Urgoł kontynuował działania na rzecz projektu. W obronę inwestycji zaangażowały się również sąsiednie samorządy. Z inicjatywy Prezydenta Jastrzębia-Zdroju wspólnie z władzami Żor i Pawłowic wystosowano specjalną petycję do strony rządowej. Celem było wskazanie, że odbudowa kolei jest ważna nie tylko dla jednego miasta, ale dla całego subregionu. Działania przyniosły efekt bo projekt pozostał na liście inwestycyjnej, a jesienią 2025 roku wiceminister infrastruktury Piotr Malepszak potwierdził zabezpieczenie środków na ten cel.
Powrót kolei oznacza dla Jastrzębia-Zdroju znacznie więcej niż nowy środek transportu.
Sprawne połączenie z Katowicami, z czasem przejazdu wynoszącym około 50 minut, może ułatwić mieszkańcom codzienne dojazdy do pracy, szkół i uczelni w aglomeracji katowickiej. Może również zwiększyć atrakcyjność miasta jako miejsca do życia.
- Sprawne połączenie kolejowe, które pozwoli dotrzeć do stolicy województwa w około 50 minut, pozwoli naszym mieszkańcom pracować czy studiować w aglomeracji katowickiej. Chcemy, aby Jastrzębie-Zdrój było również atrakcyjnym miejscem do życia dla młodych ludzi, którzy szukają zielonego, czystego i zadbanego miasta, a jednocześnie chcą korzystać z możliwości, jakie daje aglomeracja - mówi prezydent Michał Urgoł.
Odbudowa kolei od lat jest jednym z najważniejszych celów strategii rozwoju Jastrzębia-Zdroju. Ostatni pociąg pasażerski odjechał z miasta w 2001 roku. Od tego czasu Jastrzębie-Zdrój pozostaje największym miastem w Polsce bez pasażerskich połączeń kolejowych.
Dziś projekt jest znacznie bliżej realizacji niż kiedykolwiek wcześniej. Dokumentacja jest gotowa, trwają ostatnie procedury administracyjne, a w połowie października ma zostać ogłoszony przetarg na wykonawcę.
Jeżeli harmonogram zostanie utrzymany, budowa zakończy się w ostatnim kwartale 2029 roku.
Po 28 latach od likwidacji pasażerskich połączeń Jastrzębie-Zdrój może ponownie znaleźć się na kolejowej mapie Polski.
