Prezentuje wyjątkowe dzieło sztuki śląskiego rysownika, grafika, rytownika i kartografa Friedricha Bernarda Wernera (1690–1776) zatytułowane Scenographia Urbium Silesiae. Ta kolekcja 11 tablic graficznych z połowy XVIII wieku przedstawia panoramiczne widoki 77 miast ówczesnego Śląska w 84 rycinach.
Ten wyjątkowy zbiór, który zachował się w zbiorach Muzeum w Ostawie, stał się podstawą czesko-polskiego projektu wystawienniczego. Został on zrealizowany w 2022 roku we współpracy Muzeum w Ostawie i Muzeum w Raciborzu (Racibórz) oraz przy wsparciu finansowym Unii Europejskiej za pośrednictwem Euroregionu Śląskiego.
Celem projektu jest przedstawienie przemian, jakie zaszły w miastach śląskich od czasów twórczości Wernera do współczesności. Z łącznej liczby 77 miast wybrano 19 lokalizacji na terenie Górnego Śląska, położonych po obu stronach granicy czesko-polskiej: 11 miast w Polsce i 8 miast w Czechach.
Wystawa jest czynna od wtorku do niedzieli w godzinach 10:00-16:00 w zámku Fryštát w Karvinie. Wstęp wolny.
Wystawa składa się z dwóch części:
- Ekspozycja zewnętrzna przedstawia repliki wszystkich 11 tablic graficznych Scenographia Urbium Silesiae, przedstawiających oryginalne historyczne veduty miast śląskich.
- Ekspozycja wewnętrzna prezentuje konkretne miasta z wyboru 19 lokalizacji, ich zachowane zabytki oraz porównanie ich wyglądu dawnego i współczesnego.
Miasta zaangażowane w projekt i prezentowane na wystawie:
Polska : Cieszyn, Głogówek, Głubczyce, Głuchołazy, Kędzierzyn-Koźle, Krapkowice, Nysa, Opole, Paczków, Prudnik, Racibórz
Republika Czeska: Andělská Hora, Bruntál, Javorník, Karviná, Krnov, Opava, Osoblaha, Zlaté Hory
Od 2023 roku wystawa jest stopniowo prezentowana w instytucjach kulturalnych miast zaangażowanych w projekt, a także poza nim. Informacje o terminach wystawy oraz dodatkowe materiały (w tym zdjęcia i katalog online) są dostępne na oficjalnej stronie internetowej projektu: www.slezskamesta.eu.
Projekt „Śląskie miasta wczoraj i dziś” jest dowodem na to, jak dziedzictwo kulturowe może łączyć nie tylko pokolenia, ale także narody. Wystawa przypomina nie tylko o wartości artystycznej i dokumentacyjnej twórczości Wernera, ale także pokazuje, jak zabytki historyczne kształtują tożsamość miast do dziś.
